Właściciele katowickich budynków wybudowanych przed 1945 rokiem mogą skorzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości, jeżeli zdecydują się na remont elewacji. Wysokość ulgi może sięgnąć 50 proc. udokumentowanych kosztów prac, a w określonych przypadkach zwolnienie może obowiązywać nawet przez 10 lat. Takie rozwiązanie funkcjonuje w Katowicach od 2012 roku.
Miasto zachęca w ten sposób właścicieli starszych budynków do odnawiania historycznej zabudowy. Jak podkreśla prezydent Katowic Marcin Krupa, kamienice są ważnym elementem miejskiego krajobrazu, a ich remonty wpływają nie tylko na wygląd poszczególnych nieruchomości, ale również całych ulic i dzielnic.
Długość okresu zwolnienia z podatku zależy od zakresu przeprowadzonego remontu oraz sposobu wykorzystywania nieruchomości. W przypadku odnowienia całej elewacji budynku albo całej elewacji wraz z dachem nieruchomość niezwiązana z działalnością gospodarczą może zostać objęta zwolnieniem nawet przez 10 lat. Jeżeli w budynku prowadzona jest działalność gospodarcza, maksymalny okres wynosi 5 lat.
Mniejsze zwolnienie przewidziano w przypadku remontu co najmniej elewacji frontowej albo elewacji frontowej wraz z dachem. Dla części nieruchomości niewykorzystywanych do działalności gospodarczej może ono obowiązywać do 5 lat, a w przypadku obiektów związanych z działalnością gospodarczą – do 2 lat.
Zwolnienie zaczyna obowiązywać od miesiąca następującego po miesiącu zakończenia remontu, pod warunkiem spełnienia wszystkich wymogów oraz dostarczenia odpowiednich dokumentów.
Za remont elewacji uznawane są między innymi jej czyszczenie, malowanie i tynkowanie. Ulga może obejmować również wymianę pokrycia dachowego, wykonanie lub wymianę obróbek blacharskich, odnowienie zewnętrznej stolarki okiennej czy odtworzenie detali architektonicznych.
Pierwszym krokiem do uzyskania zwolnienia jest zgłoszenie zamiaru skorzystania z ulgi na odpowiednim formularzu. Właściciel powinien dołączyć dokumentację fotograficzną pokazującą wygląd budynku przed rozpoczęciem remontu lub w trakcie wykonywania prac.
Jeżeli zgłoszenie zostanie złożone jeszcze przed rozpoczęciem inwestycji, remont trzeba rozpocząć w ciągu 6 miesięcy. Informację o rozpoczęciu robót należy przekazać w ciągu 14 dni od wykonania pierwszych prac. Całość remontu musi zostać zakończona w ciągu roku od dnia jego rozpoczęcia.
Po zakończeniu inwestycji właściciel ma 30 dni na przedstawienie rozliczenia kosztów. Wymagane są m.in. rachunki lub faktury, zdjęcia budynku po zakończeniu remontu, dokument potwierdzający rozpoczęcie prac oraz odpowiednie oświadczenie.
Do kosztów kwalifikowanych mogą zostać zaliczone udokumentowane wydatki netto na materiały i usługi budowlane poniesione po zgłoszeniu zamiaru skorzystania ze zwolnienia. Nie można natomiast uwzględniać kosztów pokrytych ze środków publicznych ani wydatków będących podstawą innych zwolnień wynikających z uchwał Rady Miasta Katowice.
W latach 2024–2025 z możliwości zwolnienia skorzystało pięć podmiotów. Łączna wartość przyznanych ulg wyniosła około 104 tys. zł.
W przypadku przedsiębiorców zwolnienie traktowane jest jako pomoc de minimis. Wiąże się to z koniecznością przedstawienia dokumentów dotyczących pomocy otrzymanej w okresie ostatnich trzech lat. Przedsiębiorcy korzystający z ulgi muszą również każdego roku, do 15 stycznia, przekazywać aktualne informacje wymagane przepisami.
Osobnym sposobem wspierania remontów zabytkowych obiektów są dotacje z budżetu Katowic na prace konserwatorskie, restauratorskie i roboty budowlane przy zabytkach wpisanych do rejestru. O wsparcie mogą ubiegać się podmioty posiadające odpowiedni tytuł prawny do nieruchomości.
W 2026 roku miasto przeznaczyło na takie dotacje 1,1 mln zł. Pomoc otrzymało dziewięciu wnioskodawców. Wnioski dotyczące prac planowanych na kolejny rok można składać do Miejskiego Konserwatora Zabytków do 15 sierpnia każdego roku.
Katowice inwestują również bezpośrednio w remonty należących do miasta kamienic. Tylko w 2026 roku wydatki Komunalnego Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej na ten cel mają przekroczyć 28 mln zł.
