Oszczędność – to przede wszystkim mają przynieść Centra Arbitrażu i Mediacji, które powstają w naszym kraju z inicjatywy Ministerstwa Gospodarki. Centra mają spowodować odciążenie sądów w sprawach gospodarczych, mniejsze wydatki na spory, a także skrócenie czasu na ich rozstrzyganie. Jedno z CAM powstało w Katowicach na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego.
Każdego roku konflikty gospodarcze w Polsce pochłaniają nawet kilkadziesiąt miliardów złotych kosztów. To efekt braku zainteresowania ze strony sądów powszechnych oraz przedsiębiorców rozwiązywaniem sporów drogą polubowną, zwłaszcza za pomocą mediacji. Obecnie sądy są nadmiernie przeciążone sprawami dotyczącymi konfliktów gospodarczych. W rezultacie Polska regularnie przegrywa przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka sprawy o naruszenie „rozsądnego terminu” rozpatrzenia sporu. Wdrożony przez Ministerstwo Gospodarki pilotażowy projekt ma to zmienić. Ministerstwo wraz z sześcioma, wyłonionymi w drodze konkursu, miastami partnerskimi (Katowice, Warszawa, Poznań, Lublin, Kraków i Białystok) rozpoczęło projekt „Centra Arbitrażu i Mediacji”.
Przedsiębiorcy dochodzą swoich roszczeń z reguły przed sądem. Mimo tego, że możliwość prowadzenia mediacji w sprawach gospodarczych istnieje w Polsce od prawie 10 lat, metoda ta wybierana jest nadal przez nielicznych. – Wiąże się to m.in. z niskim poziomem zaufania społecznego do nowych metod rozwiązywania konfliktów gospodarczych. Głównie z tego powodu trudno dotychczas było mówić o rozwoju mediacji w Polsce. Dodatkowo przedsiębiorcy niewiele wiedzą na temat takiego sposobu rozwiązywania konfliktów – mówi prof. Andrzej Torbus, Kierownik Centrum Arbitrażu i Mediacji utworzonego przez Fundację Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego „Facultas Iuridica”, która organizuje projekt w Katowicach.
Słowa te potwierdzają statystki. Z badania przeprowadzonego w zeszłym roku przez Ministerstwo Gospodarki wynika, że niewiele ponad 50 proc. ankietowanych posiada wiedzę na temat mediacji i arbitrażu. Ale co ciekawe – aż 90 proc. przedsiębiorców, którzy rozstrzygali swoje spory drogą pozasądową, ocenili takie rozwiązanie pozytywnie.
W ramach przedsięwzięcia, wszystkie ośrodki CAM funkcjonować będą według jednolitych zasad, opracowanych przy udziale m.in. uczelni wyższych, organizacji gospodarczych, radców prawnych, a także innych partnerów społecznych. – Dzięki projektowi znacząco wzrośnie poziom wiedzy na temat mediacji i arbitrażu, co z kolei przyczyni się do wzrostu liczby konfliktów rozwiązywanych tą właśnie drogą. Centra Arbitrażu i Mediacji mają zajmować się przede wszystkim sporami między przedsiębiorcami, z możliwością mediacji z administracją publiczną. Funkcjonowanie ośrodków CAM pozwoli przedsiębiorcom na szybkie i niskokosztowe rozwiązywanie sporów – tłumaczy prof. Andrzej Torbus.
